Beste heren,
Deze week ga ik iets vertellen over Zwölf Räuber. Het is niet helemaal duidelijk wie de componist is van dit werk. Het waarschijnlijk geschreven naar aanleiding van een legende.
Legende
Een legende (afgeleid van het Latijnse Legenda wat betekent: wat gelezen moet worden) is oorspronkelijk een alternatieve levensbeschrijving van een heilige met toegevoegde fictieve elementen. Aan deze persoon worden allerlei wonderen toegedicht. In kloosters werd tijdens de gebeden voorgelezen uit boeken met levensbeschrijvingen van Kerkvaders. Die teksten werden in het middeleeuwse Latijn aangeduid met Legenda.
Als genre behoort een legende tot het Volksverhaal. Het voornaamste criterium van een volksverhaal is dat het mondeling wordt doorverteld door mensen onderling – en hiermee gaandeweg verandert. Daarbij doet het er niet toe hoe oud het is of waar het vandaan komt. Dit is waarschijnlijk ook zo bij het lied Zwölf Räuber. Een volksverhaal gebaseerd op een oud-Russische kloosterlegende.
Zwölf Räuber
Het lied gaat over twaalf rovers die in het woeste woud huisden en daar veel Christenbloed vergoten. Ze roofden veel mooie spullen en verstopten deze in het woud. Maar de hoofdman Gudiyar, stal ook een mooi meisje. En terwijl hij overdag met haar de liefde bedreef, trok hij er ’s nachts op uit om mensen in het woud te overvallen. Plots werd zijn zwarte geweten wakker geschud door God. Hierop verliet hij de roversbende en gaf zijn buitgemaakte spullen op. Hij betrad het klooster om er God en de mensheid te dienen.
‘Dit is het verhaal zoals de eerwaarde kroniekschrijver Pitirim in Solowki heeft verteld’.
Mannen, op YouTube zijn tientallen versies te vinden. Wij zingen het in het Duits maar oorspronkelijk is het een Russisch lied. Ik geef jullie, in mijn oren en ogen, drie fantastische Russische uitvoeringen.
Wat ik niet wist, is dat dit lied ook in het Baskisch is vertaald en daar graag wordt gezongen. Ook daarvan heb ik een uitvoering gevonden. Misschien niet de mooiste maar wel interessant om te luisteren. In het Baskisch heet dit nummer Elurra mara.
De eerste versie is van het Russisch Don Kosaken Chor. Wat een geweldig diepe bassen zitten in dit koor (basso profundi). Wat een dynamiek heeft dit indrukwekkend mooie koor.
https://youtu.be/Dv1HuqJsyro of https://www.youtube.com/watch?v=Dv1HuqJsyro
De tweede is van Chor Peresvet. Een ensemble van 14 mannen. Zij nemen het tempo een stuk sneller maar het is minstens zo indrukwekkend. De solist maakt er ook een mooi stukje theater van.
https://youtu.be/FFN8JcCfd20 of https://www.youtube.com/watch?v=FFN8JcCfd20
De derde is uitgevoerd door een gemengd koor bestaande uit jonge zangers. De naam van dit koor is: The ‘Pokroff’ Chamber Choir. Wat een waanzinnig mooi gemengd koor is dit. De solist, ondanks zijn jonge leeftijd, heeft een stem om jaloers op te worden. Ook deze uitvoering is qua interpretatie weer anders.
https://youtu.be/NRsV6AY18gY of https://www.youtube.com/watch?v=NRsV6AY18gY
De vierde is de zojuist genoemde Baskische versie van een mannenkoor uit de Pyreneeën genaamd Vaya Con Dios. Het is een koor afkomstig van de Franse kant van de Pyreneeën. Het zijn niet de jongste zangers meer, maar ik vind het een redelijk mooie uitvoering en verrassend om te horen.
https://youtu.be/Wamvgu5lzl4 of https://www.youtube.com/watch?v=Wamvgu5lzl4
Heren,
Ik hoop dat ik jullie weer luisterplezier geef.
Met muzikale groet,
Hans