Beste heren,
Deze week zet ik het nummer Steal Away centraal en geef daarbij enige achtergrondinformatie over de Negro spirituals en de daaruit voortvloeiende Gospel muziek waartoe het Steal Away behoort.
Negro spiritual
Negro spirituals zijn traditionele, religieuze volksliederen van de Noord-Amerikaanse zwarte slaven, waarin Westerse en Afrikaanse elementen versmelten. De teksten zijn christelijk geïnspireerd, vaak met verwijzingen naar het Oude Testament. De melodieën zijn doorgaans eenvoudig en verlopen in een swingend ritme. Oorspronkelijk werden deze werken a capella uitgevoerd. De uitvoering laat veel muzikaliteit en betrokkenheid van de gemeenschap toe in de vorm van kreten, gejuich en handgeklap. Zwarte slaven putten troost uit deze liederen voor de situatie waarin ze leefden. De stijl van de Negrospiritual werd later overgenomen in de gospelmuziek.
Gospel
Het Engelse woord gospel komt voort uit het Oud Engelse goo (goed) en spell (nieuws, boodschap). De gospelmuziek werd geboren in de katoenvelden van de zuidelijke staten van de Verenigde Staten van Amerika. Het is zwarte, religieuze muziek, die sterk beïnvloed werd door zowel de ritmische muziek die de slaven meebrachten uit Afrika alsook door de bevindelijke manier van geloven van de blanken. Het leven na de dood, vaak aangeduid als het oversteken van de rivier de Jordaan, is een vaak terugkerend thema.
Belangrijke vertolkers van de gospel zijn de ‘koningin van de gospel muziek’ Mahalia Jackson en de Staples Singers. Maar ook de legendarische Elvis Presley had de gospelmuziek ruimschoots op zijn repertoire staan.
Steal Away
Het Steal away werd ‘gecomponeerd’ door Wallace Willis, een slaaf van een Choctaw vrijgelatene. Een Indiaans volk dat oorspronkelijk woonde in het Zuid-Oosten van Amerika.
Alexander Reid, een predikant op een kostschool in Choctaw, hoorde Wallace Willis het lied zingen en liet de woorden – die in de Indiaanse Choctaw taal gezongen werden – vertalen naar het Engels. Hij stuurde de muziek naar de Jubilee Singers van Finsk University in Nashville, Tennessee. Zij namen het lied op in hun gospel repertoire en het lied werd door een tournee in Amerika zeer populair.
Er zijn van dit lied heel veel arrangementen gemaakt. De klassieke componist Michael Tippet heeft ook een arrangement van dit prachtige lied gemaakt en verwerkte het in zijn oratorium A Child of Our Time.
Mannen, ik geef jullie vier YouTube fragmenten van vier verschillende arrangementen.
De eerste is een uitvoering van de Jubilee Singers die het lied bekend maakte.
https://youtu.be/Wo0AOf9b6fU of https://www.youtube.com/watch?v=Wo0AOf9b6fU
De tweede is gezongen door Genesis Sixteen in het hierboven beschreven arrangement van Tippett. Ik vind dit echt waanzinnig mooi.
https://youtu.be/IPBjUMKHr5c of https://www.youtube.com/watch?v=IPBjUMKHr5c
De derde is van het professionele mannenensemble Chanticleer in een arrangement van J.H. Jennings. Prachtig gezongen en een totaal andere zetting dan de eerste twee.
https://youtu.be/GHK6hCJkkPM of https://www.youtube.com/watch?v=GHK6hCJkkPM
De vierde is van een van de beste Nederlandse Golspelkoren het ‘ZO! Gospel Choir’ in een arrangement van Mark de Lisser. Ook hier weer totaal anders gezongen.
https://youtu.be/cK7upWfJOEs of https://www.youtube.com/watch?v=cK7upWfJOEs
Heren,
wederom veel luister- en leesplezier.
Met muzikale groet
Hans
