Heren, deze week zet ik Finlandia van Jean Sibelius centraal.
Jean Sibelius
Jean Sibelius werd geboren op 8 december 1865 en stierf op 20 september 1957. Op een voor die tijd zeer hoge leeftijd van 92 jaar. Hij was een Fins violist, componist, muziekpedagoog en dirigent.
Sibelius was Finlands bekendste componist. Hij componeerde zeven symfonieën en meer dan honderd liederen en geestelijke muziek. Zijn bekendste werken zijn Valse Triste en Finlandia. Met name in zijn symfonieën klinken de bossen en de meren van het Finse landschap. Men noemt Sibelius ook wel de ‘componist van de Finse natuur’.
Over zijn laatste dertig levensjaren wordt nogal geheimzinnig gedaan. Volgens eigen zeggen componeerde hij in deze periode geen noot meer en leefde hij op kosten van de staat in een riant landhuis. Biografen van de componist beweren dat Sibelius al jaren tobde met alcohol problemen.
Finlandia
Onder de naam Finlandia (opus 26 nr. 7) componeerde Sibelius een symfonisch gedicht. Dit type gedicht is een werk voor orkest waarin de componist een thema beschrijft zoals een sage, schilderij of landschap. De eerste versie van Finlandia componeerde hij in 1899 als laatste onderdeel van van een serie van zes werken over de Finse geschiedenis en heette: Finland Ontwaakt. Tijdens de première op 4 december 1899 mocht het niet deze titel dragen en kreeg in het programma de naam Impromptu. Sibelius herzag het werk in 1900 en maakte er een opzichzelfstaand gedicht van, dat sindsdien Finlandia heet.
Finlandia is een patriottisch stuk, gericht tegen de intrekking van de Finse autonomie door Rusland. In 1900 werd het werk op de wereldtentoonstelling te Parijs gespeeld, waardoor de Finse zaak onder de aandacht van de buitenwereld kwam. Later gebruikte Sibelius het laatste deel van Finlandia opnieuw in zijn Finlandia Hymne (dit gedeelte zingen jullie als koor). Het geldt als het officieuze Finse volkslied. Veikko Koskenniemi schreef er in 1941 de woorden bij.
Diverse Christelijke liederen zijn gebaseerd op dit symfonisch gedicht zoals in het Nederlands Ik bouw op U en in het Engels Be still, my soul.
Mannen,
Ik geef jullie weer een paar mooie YouTube voorbeelden van deze, in mijn oren, prachtige melodie.
De eerste is een uitvoering van het gehele Finlandia ter gelegenheid van de 100-jarige onafhankelijkheid van Finland, uitgevoerd door het koor en orkest van de BBC in de originele Finse tekst.
https://youtu.be/fE0RbPsC9uE of https://www.youtube.com/watch?v=fE0RbPsC9uE
De tweede is de Hymne uit Finlandia tijdens een herdenkingsdienst in de St. Pauls Cathedral te Londen in het bijzijn van een aantal leden van het Britse Koningshuis.
Wat is het toch prachtig om dit lied door een ieder te horen zingen.
https://youtu.be/tmT5Hp__8rA of https://www.youtube.com/watch?v=tmT5Hp__8rA
Ik kan het tot slot niet laten om als organist een arrangement voor orgel mee te sturen gespeeld door de jonge en talentvolle organist Gert van Hoef. Wat een fantastische techniek heeft hij. Kijk ook eens naar de samenwerking met de registrant en naar zijn pedaal techniek. Ja heren, als organist gebruik je zeker niet alleen de handen.
https://youtu.be/JUq5afcDM-U of https://www.youtube.com/watch?v=JUq5afcDM-U
Mannen,
Wederom weer veel luister- en leesplezier!
Met muzikale groet,
Hans
